Europejskie badanie internetowe – Covid wpłynął na używanie narkotyków

12 lutego 2022  

Europejskie badanie internetowe - wykres obrazujący zmiany w używaniu narkotyków w wyniku pandemii
Używam mniej, tyle samo lub więcej – zmiany w używaniu narkotyków spowodowane pandemią

Przeprowadzone w 2021 roku badanie internetowe wykazało zmiany w trendach używania substancji psychoaktywnych. Ankietę wypełniło ponad 51 tys. respondentów, deklarujących używanie jakiegoś narkotyku w minionych 12 miesięcach.

EMCDDA przeanalizowało ankiety ponad 48 tys. respondentów z 21 państw UE.

Respondenci – płeć i wiek użytkowników

Ankiety internetowe nie są reprezentatywne dla ogółu społeczeństw, natomiast dostarczają szczegółowych danych ze specyficznych grup – np. na temat wzorów używania różnych substancji.

O specyfice tego badania świadczy profil demograficzny, który reprezentuje: 80 % respondentów była w wieku 18 – 34 lata, z czego znaczna większość – ponad dwie trzecie – to mężczyźni.

Jest to charakterystyczna cecha badań internetowych, że uczestniczą w nich ludzie młodsi i zazwyczaj stykający się z tematyką badania, w tym przypadku używaniem narkotyków. Badanie przedstawia więc sytuację i zmiany zachowań osób używających.

Jakie substancje, ile?

Najwięcej z nich to konsumenci cannabis, czyli suszu marihuany lub haszyszu – 93% osób używało którejś z tych substancji w minionym roku.

Na drugim miejscu znalazła się grupa stymulantów i narkotyków klubowych, tj.: MDMA 35%, kokaina 34% i amfetamina 28%. W różnych państwach substancje te mają różną popularność, jednak każdorazowo któraś z nich znajdowała się na drugim miejscu po cannabis.

Sporą popularność miało także LSD 20% oraz ‘dopalacze’, czyli nowe substancje psychoaktywne, których używało 16% badanych.

Możliwe, że do tych ostatnich zalicza się mefedron, który jest już w powszechnym użytku, na równi z “tradycyjnymi” stymulantami – być może powinien być więc wymieniany obok nich.

Różne substancje, różne zmiany

Okazuje się, że zmiany w sytuacji społecznej i wszelakie restrykcje spowodowane covid miały wpływ na częstotliwość i sposób używania substancji psychoaktywnych – przyczyniając się do wzrostu lub spadku częstotliwości używania.

Wzrost odnotowano w przypadku cannabis oraz heroiny, których częstsze używanie zgłosiło odpowiednio 32% i 26% użytkowników – znacznie więcej niż deklarujących ograniczenie (20% i 17%).

Trend odwrotny zauważalny jest natomiast w grupie stymulantów, gdzie wyraźną przewagę ma grupa używająca rzadziej niż przed zmianami. Najlepiej widać tę zmianę w przypadku MDMA, co nie dziwi, jeśli wziąć pod uwagę okoliczności, w jakich najczęściej używa się tego narkotyku.

„Motywatory”

Pytani o motywację, czyli przyczyny używania wybranych substancji, w przypadku cannabis najczęściej wymieniano potrzebę relaksu 78%, rozrywkę 70% oraz poprawę snu 50% – a także przeciwdziałanie lękowi bądź socjalizację.

Natomiast dla grupy stymulantów oraz MDMA, motywacja używania znacznie częściej uwzględnia kontekst społeczny, jak zabawę czy spotkanie towarzyskie. W przypadku MDMA 87% osób wskazało zabawę jako główną pobudkę używania; następne miejsce ma socjalizacja – 41%.

Substancja Używam mniej Używam tyle samo Używam więcej Nie wiem
Heroina 17 40 26 17
Cannabis haszysz 25 38 21 16
Cannabis susz 20 38 32 10
Crack 23 36 25 16
NPS 22 35 25 18
Amfetamina 29 33 18 20
Metamfetamina 25 33 17 25
Ecstasy/MDMA 42 29 11 18
Kokaina 33 29 18 20

Tabela przedstawia odsetki (%) osób które używały danej substancji mniej, tyle samo, bądź więcej niż przed pojawieniem się covid.

Źródło:

European Web Survey on Drugs 2021: top level findings, 21 EU countries and Switzerland